Zachęcamy do korzystania z nowszej przeglądarki internetowej, np. Firefox, Internet Explorer 7, Operalub Google Chrome, ponieważ w starych wersjach "Internet Explorer" niektóre elemety są wyświetlane niepoprawnie, a niektóre nie działają (np. Galeria).
Muzyczni - Trochę teorii
Trochę teorii
- poniedziałek, 24 listopada 2008 23:08

» ŚPIEWY LITURGICZNE

Pieśni śpiewane podczas liturgii powinny:

  • być zgodne z jej duchem pod względem słów i muzyki; najlepiej jeśli będą pochodziły z zatwierdzonych przez Kościół śpiewników (np. „Śpiewnik liturgiczny” wyd. KUL, „Śpiewnik kościelny” J. Siedleckiego, „Exsultate Deo”, „Niepojęta Trójco”).
  • pasować do danego obrzędu i okresu liturgicznego; zrozumiałe jest, że nie powinno się śpiewać „Jeden chleb” na rozesłanie czy kolęd po okresie Narodzenia Pańskiego (który trwa do Niedzieli Chrztu Pańskiego włącznie - nie, jak to się stosuje, do Święta Ofiarowania Pańskiego: 2.II)
  • tekstów części stałych czy przepisanych nie wolno zmieniać stosując np. pieśń zamiast psalmu czy inny śpiew zamiast Sanctus.
Śpiewy wykonywane podczas liturgii Mszy Świętej można podzielić na trzy grupy:
  1. Stanowiące odpowiedź na wezwania kapłana (są to śpiewy najważniejsze)
  2. Będące obrzędem samym w sobie np. Gloria, psalm responsoryjny, Alleluja i werset przed Ewangelią, Święty, aklamacja po przeistoczeniu, Modlitwa Pańska, uwielbienie po Komunii św. (por. OWMR 37a)
    1. psalm responsoryjny
      • stanowi integralną część liturgii Słowa
      • jego celem jest, by wierni przyswoili sobie treść czytania
      • sprzyja medytacji nad Słowem Bożem (por. OWMR 61)
      • powinien być śpiewany z ambony przez psałterzystę (kantora); w uzasadnionym wypadku wykonuje go chór, schola, ewentualnie organista
    2. śpiew na uwielbienie
      • rozpoczyna się po zakończeniu Komunii św. i puryfikacji (jeśli nie dokonuje się jej po Mszy św.)
      • nie należy zaniedbywać cichej modlitwy
      • nie jest to pieśń adoracyjna o Najśw. Sakr., nie jest to też śpiew procesyjny
    3. Gloria, Święty, Modlitwa Pańska, Baranku Boży
      • należy unikać formy koncertowej i melodii nieznanych wiernym
      • „Ponieważ obecnie coraz częściej gromadzą się wierni różnych narodowości, wypada, aby potrafili razem śpiewać w języku łacińskim przynajmniej niektóre stałe części Mszy świętej” (OWMR 41)
  3. Towarzyszące obrzędom i czynnościom liturgicznym (OWMR 37b)
    1. śpiew na wejście
      • jest pierwszą modlitwą Ludu Bożego podczas liturgii; rozpoczyna akcje liturgiczną
      • jednoczy zgromadzonych we wspólnocie wiary, na modlitwie
      • wprowadza w tajemnicę dnia nawiązując do przeżywanego obchodu czy okresu liturgicznego (OWMR 47)
      • towarzyszy procesji na wejście
      • powinien być znany wszystkim uczestnikom liturgii
      • wyjątkowo ze względu na treść, która nie powinna być przerwana, może trwać dłużej niż do zakończenia procesji (ucałowanie ołtarza), ewentualnie do zakończenia okadzenia
    2. aklamacja przed Ewangelią
      • stanowi samodzielny obrzęd, przez który zgromadzenie przyjmuje i pozdrawia Pana mającego doń przemawiać oraz śpiewem wyznaje wiarę (OWMR 62)
      • należy do chóru, scholi czy zespołu. Nie powinna być śpiewana z ambonki.
      • towarzyszy procesji na Ewangelię
      • aklamacja przed Ewangelią powinna być śpiewana; jeśli się jej nie śpiewa, można ją opuścić.
    3. śpiew na przygotowanie darów
      • powinien trwać przynajmniej do złożenia darów na ołtarzu
      • ma wzywać wiernych do przejścia od Słowa Bożego do Liturgii Ofiary, do wyrażenia czynem zasłyszanego słowa
      • może wyrażać dziękczynienie za owoce ziemi i pracy rąk ludzkich, które zostaną przemienione w Ciało i Krew Pańską
    4. śpiew „Baranku Boży”
      • towarzyszy łamaniu chleba oraz formowaniu się procesji na Komunię
      • można go więc powtórzyć więcej niż trzy razy pamiętając, że na końcu śpiewa się: „Obdarz nas pokojem"
    5. śpiew na komunię św.
      • jest śpiewem procesyjnym, towarzyszy procesji na Komunię św.
      • zaczyna się z chwilą przyjęcia Komunii przez celebransa, kończy się przed obmyciem naczyń (por. OWMR 86)
      • jest wyrazem jedności wiernych przyjmujących Komunię św.
      • stanowi obraz radości wewnętrznej
      • jeśli nie ma śpiewu na Komunię, można recytować antyfonę; czyni to lektor albo kapłan.
    6. Śpiew na wyjście
      • nie należy do liturgii i nie ma specjalnych norm dotyczących tego śpiewu
      • może to być piosenka religijna.

» PSAŁTERZYSTA
  1. Należy doń wykonanie psalmu; w szczególnych wypadkach może wykonywać śpiew przed Ewangelią (OWMR 62-64).
  2. Funkcję sprawuje z ambonki - chyba, że wykonuje śpiew przed Ewangelią i jest procesja na Ewangelię. W tym ostatnim przypadku śpiewa z miejsca przeznaczonego dla scholi czy komentatorki.
  3. Podchodzi do ambonki po skończeniu czytania przez lektora, mijając się robią wspólnie skłon w stronę celebransa.
  4. Jeśli jest więcej psalmów (np. nabożeństwo Słowa Bożego czy Wigilia Paschalna), należy je powierzyć kilku psałterzystom. Kilku psałterzystów może też wykonywać jeden psalm - tak jednak, by treść była zrozumiała.
  5. Jeśli kantor wykonuje i psalm i Alleluja a są 2 czytania, to nie stoi przy ambonce, lecz wraca na swoje miejsce w sposób zgodny z p. 3. 
  6. Zamiast własnego psalmu i śpiewu przed Ewangelią (jeśli są śpiewane) można wykonać inne, prostsze, podane w lekcjonarzu (WL 89-90, OWMR 61)
  7. Werset przed Ewangelią można opuścić, jeśli nie jest śpiewany (OWMR 63c). Odnowione OWMR nie przewiduje „odmawiania” Alleluja.
  8. Należy zawsze odśpiewać wszystkie zwrotki psalmu przewidzianego na dany dzień w lekcjonarzu czy z psalmodii dodatkowej. Opuszczanie zwrotek jest tym samym co opuszczanie jakichś fragmentów z lekcji czy z Ewangelii - jest niedopuszczalne!
  9. Psalm i śpiew przed Ewangelią może odśpiewać też organista, jeśli nie ma innych odpowiednich osób.

 

» KANTOR
  1. Kieruje śpiewem, prowadzi scholę, chór, zespół. (OWMR 104)
  2. Jeśli nie ma innych odpowiednich osób wykonuje psalm i śpiew przed Ewangelią.
  3. Czuwa nad doborem pieśni. Na liturgii winno się używać tylko pieśni zatwierdzonych przez kompetentną władzę kościelną.
» SCHOLA, CHÓR, ZESPÓŁ
  1. Zajmuje takie miejsce, by pokazać, że jest częścią zgromadzonej wspólnoty i że spełnia specjalną funkcję.
  2. Nie mają wykonywać koncertów ale pomagać w śpiewie, sprawić, by wierni jak najliczniej włączali się w śpiew.

 

Wybrana literatura:
  1. Ogólne Wprowadzenie do Mszału Rzymskiego (OWMR), wyd. 3, 2002
  2. Wprowadzenie teologiczno-pastoralne do Lekcjonarza Mszalnego (WL)
  3. Św. Kongregacja Obrzędów, Instrukcja Musicam sacram
  4. Instrukcja Episkopatu Polski o muzyce liturgicznej po Soborze Watykańskim II
Poprawiony: poniedziałek, 24 listopada 2008 23:35
 
CODA „Maciejówka”, kosciół rektoralny Św. Macieja, pl. bp. Nankiera 17a, 50-140 Wrocław,
konto: Alior Bank 11 2490 0005 0000 4500 9814 3325 Kościół Rektoralny Św. Macieja we Wrocławiu

Copyright © 2004 - 2010 CODA Maciejówka

 admin@maciejowka.org Witryna na serwerze: